|
Europa Zachodnia: nowe możliwości
Szczególnie w Europie przemysł potrafił
odzyskać rolę lidera w zakresie techniki i kreatywności projektowania,
które znalazły najbardziej nowoczesny wyraz w firmach takich jak
Mercedes, Audl, BMW i Volvo, ale objawiły się również wyraźnie w
bardziej powszechnych produktach. Po zakończeniu fazy dostosowawczej
urządzeń produkcyjnych konstruktorzy niemieccy, francuscy i włoscy
skupili swoją uwagę na zapełnieniu każdej możliwej niszy rynku.
Wspaniały przykład w tym względzie stanowi Renault Megane, zaproponowana
w pięciu odmianach nadwozia. Odrodzenie pojazdów specjalistycznych
przywróciło dziedzinie samochodowej związane z nią emocje dzięki małym i
du/ym pojazdom sportowym i despotycznemu powrotowi roadsterów.
Rywalizacja nie pozwolała pomijać żadnej możliwości, a konieczności
osiągania wyższych progów produkcyjnych, możliwych jedynie przy większym
zróżnicowaniu oferty, stawiono czoła w rozmaity sposób. Na przykład
Mercedes-Benz wybrał drogę rozszerzania oferty, rozwijając poprzez klasę
A produkty elitarne nawet w bardziej popularnym sektorze rynku,
natomiast BMW zdecydowało się wzbogacać ofertę „do dołu" przejmując
Royera. Na mapie przemysłu europejskiego, który w 1996 r. wyprodukował
12,9 miliona pojazdów, na pierwszym miejscu znalazły się Niemcy, po nich
Francja, Hiszpania, Wielka Brytania i Włochy. Znacząca jest pozycja
Hiszpanii i Włoch. Pierwsza stała się biegunem produkcji o wielkim
znaczeniu, mimo że pod narodową marką Seat wyprodukowano niewiele ponad
300 000 pojazdów. Włochy, które w ciągu dziewięciu lat spadły z
trzeciego na piąte miejsce na świecie, zawdzięczają je udziałowi
produkcji pozaeuropejskiej FIAT-a. Samochód na Wschodzie Przedmiotem
szczególnej uwagi jest gospodarka krajów Europy Wschodniej, gdzie niski
współczynnik motoryzacji stanowi przesłankę możliwego rozwoju. FIAT
utorował drogę w tym kierunku, podpisując w 1954 r. umowę z firmą
jugosłowiańską Zastava na budowę zakładu, mającego produkować pojazdy
wywodzące się z włoskich modeli 600,1300, a następnie 128 i 127, w tym
ostatnim przypadku stosując oryginalne nadwozie Jugo 45. W 1967 r. w
polskim zakładzie FSO rozpoczęła się produkcja Fiata 125, od którego
wywodził się następnie Polonez, a od 1973 r. Fiata 126. Polska objęła
rolę głównego rynku na obszarze byłych krajów socjalistycznych, stając
się w 1994 r. dziewiątym krajem na poziomie europejskim i przyciągając
znaczne inwestycje zagraniczne. Poza rozwojem filii FIAT-a, (w 1996 r.
osiągnęła produkcję około 300 000 pojazdów), Daewoo przejęło w 1995 r.
kontrolę nad FSO, która przestała być obiektem zainteresowania włoskiej
firmy. Od 1994 r. Generał Motors uruchomił wielkie inwestycje w Polsce,
gdzie otworzono zakład produkcji modelu Astra. W Republice Czeskiej,
jedynym kraju Europy Wschodniej mogącym pochwalić się tradycją własnego
przemysłu samochodowego, największą firmą jest Skoda, która, po wejściu
w skład grupy Volkswagena wyprodukowała w 1996 r. ponad 240 000
samochodów. W sposób znaczący została zreorganizowana Tatra, szlachetna
dawna marka o udanych rozwiązaniach technicznych, produkująca
kilkadziesiąt prestiżowych pojazdów. Również Rosja postawiła pierwsze
kroki na polu motoryzacji poprzez umowy z FIAT-em na produkcję na swoim
terenie Łady Żiguli/Nova, odpowiadającej Fiatowi 124 i nadal
produkowanej. W 1996 r. Rosja znalazła się na siódmym miejscu wśród
światowych producentów samochodów, mimo że niski dochód na głowę w
latach dziewięćdziesiątych przeszkodził rozwojowi rynku wewnętrznego.
Renault i Citroen skonkretyzowały w latach osiemdziesiątych swoje
zainteresowanie Rumunią: Dacia produkuje model 1325, wywodzący się z
Renault 12, a Citroen udzielał od 1991 r. swojej pomocy Ołtcitowi przy
produkcji popularnego samochodu Axel, sprzedawanego w latach
osiemdziesiątych na Zachodzie. Samochód patrzy na Daleki Wschód Daleki
Wschód stanowi jedną z najbardziej obiecujących perspektyw dla przemysłu
samochodowego, dzięki stałemu wzrostowi gospodarczemu i dochodom na
głowę mieszkańca, które pozwalają przewidywać interesujący rozwój
prywatnej motoryzacji. Korea osiągnęła w 1996 r. produkcję prawie 2
milionów pojazdów (w 1986 r. było ich 412 000), podczas gdy rynek
wewnętrzny okazał się w 1995 r. szósty na świecie. Są to liczby
świadczące o zawrotnym wzroście, któremu sprzyjają protekcjonistyczne
interwencje rządowe, nie zezwalające nigdy na import japońskich
samochodów. Do Hyundaia, Kia, Daewoo i Ssang Yong dołączył w 1995 r.nowy
producent, Samsung Motors, przemysłowy kolos, który ambitnie wkracza do
sektora samochodowego. Krajowy potencjał produkcyjny jest szacowany w
pierwszych latach następnego tysiąclecia na ponad 4 miliony samochodów
przeznaczonych w większości na eksport, który już w 1995 r. stanowił 38%
produkcji. Rodzący się obszar produkcyjny stanowi Malezja, gdzie od 1985
r. działa Proton, pierwsza miejscowa firma, która powstała w następstwie
dostarczenia zakładu „pod klucz" przez Mitsubishi. Również Tajlandia na
skutek wzrostu gospodarczego lat dziewięćdziesiątych i liberalizacji
rynku stała się obiektem działań japońskich i amerykańskich producentów
samochodów. Chrysler uruchomił produkcję Jeepów Cherokee, a Generał
Motors zapoczątkuje w 1999 r. produkcję modelu Astra, który znajdzie w
Tajlandii odskocznię do swojego rozpowszechniania na obszarze nad
Pacyfikiem. |